بەیان جەبر: نەوشیروان مستەفا جیاواز بو لە تەواوی سیاسییەکان

20/05/2019

هەواڵ و چالاکی

بەیان جەبر، سیاسەتمەداری عێراقی لەبارەی نەوشیروان مستەفاوە دەڵێت:
ئەستەمە پێشمەرگەیەکی هاوشێوەی نەوشیروان مستەفا هەبێت کە خاوەنی ئەو هەمو سامانە
ئەدەبی و روناکبیری و نوسینە بێت، نەوشیروان مستەفا کەسێکی پاک و ورد و جیاواز بو
لە تەواوی سیاسییەکان.

بەیان جەبر سیاسەتمەداری عێراقی، لەبارەی کەسایەتی و فیکر و بەرنامەی
نەوشیروان مستەفاوە دەڵێت:
دەمەوێت ئاماژە بە هەندێک قۆناغی
مێژویی بەنرخی کۆچکردو نەوشیروان مستەفا بدەم، کە زۆر کەمن ئەو سیاسیانەی کە
کۆتاییەکەیان هەر وەکو سەرەتای دەستپێکردنی خەباتیان دەمێننەوە، لە روی بەرەو
باڵاچون و سەرنجڕاکێشانی لایەنی بەرامبەر، کە کۆچکردو نەوشیروان مستەفا یەکێکە لەو
کەسە کەمانە و لەدەست عێراق چو، من وەکو سیاسییەکی بە ویقار و وتاربێژێکی لێهاتو،
فەرماندە و کەسایەتییەکی جەماوەریی خۆشەویست و مێژونوس و بەهایەکی ئەدەبی و
رۆشنبیری گەلێکی تایبەت ناسیوە.

ئەو کەسێتییە بەتوانایە لەلایەن هەموانەوە رێزی لێگیراوە، تەنانەت
دوژمنانیش رێزیان بۆ داناوە، چونکە کۆچکردو وەک کەسێکی مەبدەئی و چەسپاو و پتەو،
هەروەها وەک خاوەن هەڵویست و پابەند بو بە وتەکانی خۆی و بەڵێنی راست ناسرابو.

گرنگترین شت کە کاک نەوشیروانی پێناسرابو، هۆشیارییە پێشینەکەی بو، کە چۆن
پێشبینی داهاتوی دەکرد، ئەو خەسڵەتەش هەر لەسەرەتای کاری سیاسییەوە بەدەرکەوت لە
شەستەکاندا، بۆ ئەو بابەتەش چەندین نمونە و بەڵگە هەن، یەکێک لە نمونەکانی پێشبینی
کردنی پێشوەختەی کاک نەوشیروان دەستبەردار بونی کۆمەڵە بو بە کاریگەری شەخسی کاک
نەوشیروان لە بیری مارکسیەتی لینینی بەشێوەیەکی پلەبەندی و بەرەنجامی کۆنگرەی
چوارەم لە ساڵی (1984)دا، دوای ئەوەی بە تێڕوانینە ستراتیژییەکانی ئەوەی دەستنیشان
کرد کە ئەو ئایدۆلۆژیایە چیتر وەک سیستمێکی ئابوری و سیاسی بۆ کوردستان و عێراق
ناگونجێت و بەکەڵک نەماوە، ئەو پێشبینیەی کاک نەوشیروان پێنج ساڵ پێش شکستهێنانی
یەکێتی سۆڤیەت بو، ئەوەش یەکێک بو لە تایبەتمەندییەکانی سەرکردەی کۆچکردو کە
هەیبو.

دەبێت ئاماژە بەوە بکرێت نەوشیروان مستەفا تەنها فەرماندەیەکی حیزبی و
روناکبیرێکی پابەندبو، بەرهەمهێنەرێکی فیکر نەبو، بەڵکو فەرماندەیەکی سەربازییش بو
کە بە نمونە دەهێنرایەوە بۆ ئازایەتی و تێکۆشان و خەمخۆری لەناو ریزی هاوڕێ
پێشمەرگەکانیدا لەکاتی شەڕ و پێکدادانە سەختەکاندا و هەمیشە لە پێشەوەیان بو، ئەو
ئازایەتی و خۆڕاگری و نەبەردییەشی لەکاتی جەنگ و شەڕدا کاریگەرییان هەبو لەکاتی
ئاشتیشدا، ئەوەش بە رونی هەستیپێکرا لەکاتی گفتوگۆکانی نێوان ساڵانی (1983) و
(1984)دا، لەکاتی دانوستانەکاندا ژێم لە شاندی دانوستانکاری کورد دەترسا، چونکە
زۆر بەوردی ئاگاداری دۆخەکە بون، بە وردی لەسەر بەند و ماددەکانی رێککەوتن و
گفتوگۆ سەختە دو قۆڵییەکان دەوەستا و چاودێری دەکرد و رێگەی نەدەدا سەرانی رژێمی
بەعس یاری بە دانوستانەکان بکات.

هەمان دیمەن لە گفتوگۆکانی ساڵی (1991)یشدا دوبارە بوەوە، بۆیە رژێمی
دیکتاتۆری بڕیاریدا بۆ لەناوبردنی کاک نەوشیروان و هەروەها تێکۆشەری نیشتیمانی مام
جەلال، بۆیە کاک نەوشیروان هەمیشە کرابوە ئامانجی دەزگا هەواڵگرییەکانی
دەسەڵاتەکەی سەدام حسێن، دوای دروستکردنی ناوچەی ئارامی دژە فڕین و پێکهێنانی
حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ساڵی (1992)دا، وێڕای سوربونی لایەنە کوردستانییەکان،
کاک نەوشیروان وەرگرتنی هەر پۆستێکی حکومی رەتکردەوە، ئەو کارەشی بە هیچ شێوەیەک
خۆدزینەوە نەبو لە بەرپرسیارێتی، بەڵکو بەڕێزیان سروشتی ئەو قۆناغەی زۆر بە هەستیار
دەزانی و بەوردی پێکابوی.

بەهۆی ئەزمونە زۆر وردەکانیشی لە کاری سیاسیدا دنیابینیەکی نوێی لەلا
گەڵاڵەبو لەکاری نیشتیمانیدا، کە ئەویش خۆی لە پڕۆژەی بزوتنەوەی گۆڕاندا بینیەوە،
کە ئەو وەکو بزوتنەوەی نائایدۆلۆژی ناساندی کە واقیعی دەبێت و فیکر و بەرنامەکانی
لەسەر بنەمای بەرژەوەندی باڵای نیشتیمانی و لەپێناو هاوڵاتیانی هەرێمی کوردستاندا
دادەڕیژرێت.

پەیوەندییە دو قۆڵی و کەسییەکانی نێوان من و کاک نەوشیروان دەگەڕێتەوە بۆ
کۆتاییەکانی هەشتاکان، دواتر لە نەوەدەکاندا پەرەیان سەند، کاتێکیش لەسەرەوەی
هەڕەمی وەزارەتی دارایی بوم، ئاستی پەیوەندییەکانمان گەیشتە لوتکە و پێشتریش لە
وەزارەتی ناوخۆ بوم، سەرسام بوم بە کەسایەتی ئەو سەرکردە بە توانایە و هەتا ئێستا
کاریگەرییەکانی سەرکردەی کۆچکردو نەوشیروان مستەفا لەسەرم بەردەوامە.

من یەکێک بوم لەو کەسانەی کە بەردەوام وەک رۆشنبیر و نوسەر و سیاسییەک لە
بارودۆخی کاک نەوشیروان ئاگادار بوم و بەدواداچونم کردوە، ئەو پیاوە خەباتگێڕێکی
بێوێنە بو، دوربو لە هەر ناڕۆشنی و تەمومژێک، بەوپێیەی من یەکێک بوم لە
فەرماندەکانی بزوتنەوەی موجاهیدینی عێراقی لەگەڵ بەڕێزان عەبدولعەزیز حەکیم و
محەمەد حەیدەریی، زۆر بە وردی چاودێری جموجوڵ و کاروباری خەباتگێڕ و شۆڕشگێڕانمان
دەکرد، کە چۆن لە پێناو گەل و کەسوکارەکانیاندا تێدەکۆشن لە دژی رژێمی بەعس.

نەوشیروان مستەفا کەسێکی روناکبیر و تێکۆشەر و قوربانیدەر بو، هاوڕێیەکانی
لەناو کۆمەڵەدا بۆیان باس دەکردم، کە هەمیشە لە پێشەوەی شەڕ و ریزەکانی
پێشمەرگەدایە، لەکاتێکدا بەشێک لە سەرکردە کورد و عەرەبەکان لەناو کۆشکەکانیاندا
دادەنیشن و بەشێوەی مەیدانی بەشدار نەدەبون.

کۆچکردو نەوشیروان مستەفا سروشتێکی رونی هەبو لە شەڕکردندا، گرانە پێشمەرگە
یان شەڕکەرێک بدۆزیتەوە لە شاخەکانی کوردستان کە خاوەنی ئەو هەمو سامانە روشنبیری
و ئەدەبی و نوسینە زۆرەبێت کە هیواخواز بوم هەمویان بخوێنمەوە، بەڵام بەداخەوە
تەنها بەشێکی کەمی نوسینەکانم بەدەستگەیشتوە.

هیچ نییە دەریبڕم جگە لە خەم و پەژارەی خۆم بۆ ساڵیادی کۆچکردنی، بۆ بنەماڵە
و کوڕەکانی و هاوڕێ و هاوسەنگەرانی کە ئێستا بزوتنەوەی گۆڕان بەڕێوەدەبەن.

بە بۆچونی من بزوتنەوەی گۆڕان یەکێکە لە بزوتنەوە پێشەنگ و کاریگەرەکان لە
مێژوی هاوچەرخی عێراقدا لە نەزاهەت و پاکییەکەی، من دەزانم چی دەڵێم کە ئاڕاستەی
گۆڕان چییە، چونکە یەکەم مامۆستای بزوتنەوەکە نەوشیروان مستەفا بەوشێوەیە بو، پاک
و ورد بو جیاواز بو لە تەواوی سیاسییەکان لە هەرێمی کوردستان.


هەواڵی زیاتر